Son zamanlar iş axtarış platformalarında və sosial şəbəkələrdə fırıldaqçılıq hallarının artması bir çox işaxtaran üçün ciddi təhlükə yaradır. Vaxtınızı, enerjinizi və ən əsası pulunuzu itirməmək üçün saxta iş elanlarını ayırd etməyi bacarmalısınız.
Budur, şübhəli elanları tanımaq üçün əsas əlamətlər:
1. “Həddindən artıq yaxşı” təkliflər
Əgər bir elan təcrübə tələb etmədən, çox az iş saatı müqabilində bazar ortalamasından qat-qat yüksək maaş vəd edirsə, bu, ən böyük “qırmızı bayraq”dır. Unutmayın ki, heç bir şirkət səbəbsiz yerə real dəyərindən artıq ödəniş etmir.
2. Qeyri-peşəkar ünsiyyət
Ciddi şirkətlər namizədlərlə rəsmi kanallar vasitəsilə əlaqə saxlayır. Aşağıdakı hallar şübhə doğurmalıdır:
- Email ünvanı: Şirkətin rəsmi domen adı (məsələn, ad@sirketadi.com) əvəzinə gmail.com, mail.ru və ya hotmail.com kimi ümumi ünvanlardan yazılması.
- Qrammatik səhvlər: Elanın mətnində və ya mesajlarda hədsiz çox hərf və məntiq səhvlərinin olması.
- Yalnız çat üzərindən əlaqə: Şirkətin heç bir ofis nömrəsi olmadan yalnız WhatsApp və ya Telegram vasitəsilə ünsiyyət qurması.
3. Öncədən ödəniş tələbi
Heç bir qanuni işəgötürən sizdən işə başlamazdan əvvəl pul tələb etməz. Fırıldaqçılar adətən bu adlar altında ödəniş istəyirlər:
- Sənədlərin rəsmiləşdirilməsi rüsumu.
- Təlim materialları və ya kurs ödənişi.
- İş avadanlığının (noutbuk və s.) göndərilməsi üçün sığorta haqqı.
- Şirkət haqqında məlumatın olmaması
İşə müraciət etməzdən əvvəl şirkəti mütləq araşdırın:
- Google-da şirkətin adını və “fırıldaqçılıq” (scam) sözünü bir yerdə axtarın.
- Şirkətin fiziki ünvanını və rəsmi veb saytını yoxlayın.
- LinkedIn-də həmin şirkətdə çalışan digər real insanların olub-olmadığına baxın.
- Məxfi məlumatların dərhal istənilməsi
Müsahibə mərhələsi bitmədən və rəsmi iş təklifi (Job Offer) almadan sizdən bank kartı məlumatları, şəxsiyyət vəsiqəsinin surəti və ya digər çox şəxsi məlumatların tələb olunması təhlükəlidir. Bu məlumatlar şəxsiyyət oğurluğu üçün istifadə edilə bilər.
İş axtararkən bir təklif şübhəli görünürsə, böyük ehtimalla elədir. Tələsik qərar verməyin və hər zaman qarşı tərəfi yoxlayın.
asimos 